Ayers Rock

Daleko w głębi Australii, najbardziej płaskiego kontynentu świata, z pustynnej równiny wystaje monumentalna czerwona góra - Ayers Rock, zwana przez Aborygenów Uluru.

Wjęzyku miejscowej ludności uluru zna­czy „miejsce spotkań". Znajduje się ono niemal dokładnie w samym środku Aus­tralii, w południowo-zachodniej części Terytorium Północnego. Jest to czerwonobrązowa, owalna góra wyspowa o wysokości 335 metrów (licząc od pod­stawy). Góra ta jest uważana za największy na świecie monolit wystający ponad powierzchnię, przy czym geolodzy sądzą, że większa część (około dwóch trzecich) skały znajduje się pod ziemią. Góra ma 2,6 km długości i 1,6 km szerokości w naj­szerszym miejscu.

Ayers Rock uformowała się około 680 min lat temu, kiedy Australia leżała jeszcze znacznie bardziej na północ niż obecnie. W tym czasie pod wpływem ogromnego ciśnienia w miejscu tym wyrosły potężne góry, które przez następne 200 milionów lat erodowały, tworząc kilka łańcuchów w środkowej Australii. Wypłukany z gór luźny materiał skalny osiadał w miejscu dzisiejszego jeziora Amadeus - z czasem i on zamienił się w li­tą skałę. Kolejne fałdowania skorupy ziemskiej wypchnęły tę gigantyczną bryłę piaskowca, two­rząc niezwykłą, swoistą skalną wyspę w morzu piasku. W rezultacie tego właśnie procesu Ayers Rock ma charakterystyczny układ warstw - w prze­ciwieństwie do większości piaskowców, nie ukła­dają się one poziomo, lecz pionowo. U podnóża góry znajdują się jaskinie powstałe około 70 min lat temu, kiedy Uluru była jeszcze wyspą na wiel­kim jeziorze. Nagie, skaliste ściany Uluru wysta­wione są na działanie czynników atmosferycznych, dlatego proces erozji wciąż trwa - skała powoli, lecz nieuchronnie zmniejsza się.